Het Scheperspad in Holten moet weer in zijn geheel openbaar toegankelijk gemaakt worden voor wandelaars. Dat is de uitspraak van de Raad van State op 28 december 2001 in een zich al jaren voortslepende gerechtelijke procedure van wandelorganisatie Nemo tegen de gemeente Holten. Er behoort nog wel een datum vastgesteld te worden waarop de eeuwenoude route vrij moet zijn gemaakt.

Het Scheperspad was ooit een verkorte wandelroute vanuit Holten richting de Holterberg. Volgens de overlevering maakten schaapherders er in vroeger tijden al gebruik van.
Over een stuk van het Scheperspad tussen de Molenbelterweg en de Enkweg valt nu echter niet meer te lopen, omdat twee aanwonenden dat decennia geleden een deel van het pad bij hun tuin hebben getrokken. Dit traject is deels overwoekerd met groen.

De kwestie speelt als sinds 1968. Toen ontstond het meningsverschil tussen de toenmalige gemeente Holten en een reeks opeenvolgende aanwonenden over de openbare toegankelijkheid. Holtenaren proberen al sinds 1972 de gemeente er toe te bewegen om de wandelroute onder bestuursdwang weer open te krijgen voor voetgangers.
Ondanks vier besluiten van B&W gemeente Holten om het pad te herstellen (in 1973 en 1976); een besluit van Gedeputeerde Staten (in 1980); twee uitspraken van de Raad van State (in 1977 en 1987); en een uitspraak van de Zwolse rechter (in 1997); die allen vaststellen dat het pad openbaar is, en dat de gemeente de plicht heeft om het pad te herstellen; heeft de gemeente niet opgetreden en al 30 jaar de illegale afsluiting van het pad gedoogd. De passiviteit van de gemeente stelde de aanwonenden steeds opnieuw in gelegenheid nieuwe beroepsprocedures te beginnen.

In 1995 vroeg de wandel-belangenorganisatie Nemo op verzoek van het lokale actiecomité de Vrienden van het Hoolterpad. nogmaals om openstelling, waarna het juridisch touwtrekken opnieuw begon. De destijds nog zelfstandige gemeente Holten wees het verzoek af, maar de rechtbank in Zwolle bepaalde vervolgens dat het Scheperspad weer voor iedereen toegankelijk moest worden. Daarna schreef de gemeente de bewoners aan met de opdracht het pad in hun achtertuin vrij te maken van obstakels. Op hun beurt spanden deze drie bewoners een zaak aan bij de rechtbank en aansluitend bij de Raad van State in Den Haag. Het hoogste rechtsorgaan heeft nu, ruim vier maanden na de zitting, beslist dat de doorgang weer openbaar toegankelijk moet worden voor het wandelpubliek. Het is dus de derde keer dat de Raad van State de gemeente opdraagt de Wegenwet te handhaven en het pad te herstellen. Hiermee is het Scheperspad een unicum in Nederland; geen pad in Nederland heeft een dossier dat zijn werkelijke lengte (280 meter) overtreft.

De fusiegemeente Rijssen, waarin het voormalige Holten is opgegaan, moet nog wel een nieuwe datum vaststellen wanneer het vrij maken van het Scheperspad voltooid moet zijn. In een eerder besluit werd de datum 1 februari 2001 genoemd, maar die is vanzelfsprekend inmiddels achterhaald.

Waarom stellen wandelorganisaties belang in een voetpad van 280 meter?
Het zijn juist deze kleinere, onverharde paden die voor wandelaars zo aantrekkelijk zijn. Niet alleen de doorgaande en gemarkeerde paden zijn aantrekkelijk voor wandelaars, maar ook de minder bekende paden en lokale verbindingen zijn minstens even belangrijk. Deze paden verbinden de onderdelen van het wandelnetwerk met elkaar en maken de omgeving wandelvriendelijk; en dus mens&natuurvriendelijk. Deze onbekende en volstrekt ondergewaardeerde paden verdwijnen in hoog tempo. Afgelopen 40 jaar is het overgrote deel van het totaal aan onverharde paden verdwenen. Redenen genoeg om op te komen voor het Scheperspad!

Redenen om het Scheperspad te behouden

1. Verkeersveiligheid. Net zoals auto's en fietsen hun eigen netwerk hebben, moeten ook wandelaars kunnen beschikken over een aantrekkelijk en verkeersveilig wandelnetwerk.
   
2. Cultuurhistorie. Meestal zijn de paden overblijfselen van de oorspronkelijke verkaveling en oude gebruiken (schaapherderspaden, kerkepaden). Ze zijn de levende sporen van het verleden. Als de paden verdwijnen, is het volgebouwde landschap haar geschiedenis kwijt.
   
3. Recreatie. Het pad heeft een onmiskenbare recreatieve functie als onderdeel van een fijnmazig wandelnetwerk tussen het natuurgebied de Holterberg en Holten. Het pad biedt de mogelijkheid van een aantrekkelijk ommetje en biedt een prachtig uitzicht over Holten. Naast de drukke en brede Beukenlaan, is het Scheperspad als alternatieve route een oase.
   
4. Stad en land verbonden. Het is een uitgangspunt van rijksbeleid dat natuurgebieden en verstedelijkte gebieden met elkaar verbonden moeten worden door een gerafeld netwerk van ecologische zones, gekoppeld aan recreatieve routes. De noordkant van Holten is een typisch voorbeeld van zo'n overgangsgebied, waar voetpaden functioneren om het gebied te ontsluiten.
   
5. Het bestaan van doorsteekjes, buurtwegen, laantjes, tuinpaden, dwarspaden en achterommetjes is wezenlijk voor de (be)leefbaarheid en de levendigheid van de woonomgeving. De paadjes geven kwaliteit aan de woonomgeving; je kan er spelen en je verstoppen, slenteren, rustig rondkijken, in jezelf praten en kletsen met voorbijgangers. Als de paadjes verdwijnen, wordt het dood en doodstil. Wandelaars zijn dan aangewezen op de drukke doorgaande routes.
   
6. De groene openbare ruimte staat onder druk. Door groter grondbezit en nieuwe landgoederen dreigt de openbare ruimte steeds verder afgesloten te worden door de privileges van enkelen. Het is villabewoners niet aan te rekenen dat zij hun privacy willen uitbreiden, maar de overheid dient het belang van villabewoners en grondbezitters af te wegen tegen andere (gemeenschaps) belangen. Dat is, wat het Scheperspad betreft, in de afgelopen 30 jaar niet gebeurd.
   
7. Het blijkt dat veel voetpaden, en met name het Scheperspad, niet de rechtsbescherming krijgen die ze volgens de Wegenwet hebben. De Wegenwet is een wet die de toegankelijkheid van openbare wegen en paden regelt. Als gemeente de Wegenwet niet handhaaft en illegale afsluitingen gedoogt, dan ontstaat voor wandelaars een situatie van rechtsongelijkheid. Het recht van de sterkste wint; en dat is dan hier het ‘recht' van grondeigenaren om wandelgebieden af te sluiten; feitelijk een geval van eigenrichting dat door de gemeente tot op heden gedoogd werd. De derde ondubbelzinnige uitspraak van de Raad van State laat de gemeente echter geen keus: het Scheperspad moet zo snel mogelijk hersteld worden!